studiekeuze en autisme, de kracht van de talenten motivatie analyse

Studiekeuze en Autisme: De Kracht van Talenten Motivatie Analyse

Geschreven door Joyce Heijnsdijk

Hoe de TMA-methode jongeren met autisme helpt bij het maken van een passende studiekeuze

Studiekeuze maken is voor veel jongeren een uitdaging, maar voor jongeren met autisme kan het een extra ingewikkeld proces zijn. Als studiekeuzecoach weet ik dat een passende studie niet alleen aansluit op cognitieve vaardigheden, maar vooral ook op de unieke talenten en intrinsieke motivatie van een persoon. In deze blog laat ik zien hoe de Talent Motivatie Analyse (TMA) in combinatie met inzichten rondom autisme, uitkomst biedt voor jongeren die op zoek zijn naar een studie die écht bij hen past.

De zoektocht naar de juiste studie

Jongeren met autisme zijn vaak zeer gedreven en hebben unieke interesses. Tegelijkertijd kan er sprake zijn van een dubbeldiagnose of kunnen ze te maken hebben met overprikkeling, keuzestress en het voorspellen van wat een opleiding of beroep van ze vraagt. Traditionele studiekeuzetests zijn soms te algemeen of sluiten onvoldoende aan bij hun denk- en ervaringswereld. Het is dan fijn als er iemand met ze meedenkt en ook meezoekt naar een opleiding die bij hen past. De TMA is daar een erg mooi hulpmiddel bij.

Wat is de Talent Motivatie Analyse (TMA)?

De Talent Motivatie Analyse, ontwikkeld door TMA Nederland (zie www.tma.nl), is een instrument dat niet alleen kijkt naar vaardigheden en kennis, maar vooral naar persoonlijke drijfveren en talenten. Het uitgangspunt: als je doet waar je van nature goed in bent en wat je energie geeft, is de kans op succes en tevredenheid veel groter.
  • Objectiviteit: De TMA-methode brengt op een objectieve manier de talenten, competenties en motivaties van jongeren in kaart.
  • Gekoppeld aan studie- en beroepsprofielen: De uitkomsten van de TMA zijn te koppelen aan opleidings- en beroepsmogelijkheden, zodat jongeren gericht kunnen zoeken naar een passende studie.
  • Positieve benadering: De analyse focust op mogelijkheden en talenten, niet op beperkingen.
TMA Nederland is vooral gericht op organisaties en loopbaanadvies. Studiekeuze is een onderdeel van loopbaanadvies en met alle ervaring die ik sinds 2017 heb opgedaan, kan ik met mijn hand op mijn hart zeggen: De TMA is een geweldig instrument als je een studiekeuze wil gaan maken.

Waarom werkt de TMA zo goed bij jongeren met autisme?

Jongeren met autisme hebben vaak een bijzonder profiel: soms analytisch en nauwkeurig, soms creatief en vrijgevochten. Vaak loyaal en betrouwbaar, maar kunnen moeite hebben met onverwachte veranderingen en sociale prikkels. Maar niemand is hetzelfde, ook jongeren met autisme kun je niet over één kam scheren. De TMA-methode sluit hier goed bij aan omdat het niet uitgaat van “de gemiddelde jongere”, maar van het unieke individu.
  • Herkenning en erkenning: Jongeren herkennen zichzelf doorgaans in de talentenbeschrijvingen, wat zorgt voor bevestiging en meer zelfvertrouwen.
  • Concrete handvatten: De TMA geeft praktische suggesties die passen bij iemands profiel.
  • Voorkomen van overvraging: Door inzicht in prikkelgevoeligheden en energiegevers kan een studie gekozen worden die goed aansluit bij de belastbaarheid van de jongere.

Zo werkt het in de praktijk

Tijdens het studiekeuzetraject start ik meestal met de TMA-analyse. Tenzij er een reden is om eerst iets anders te bespreken. Na het online invullen van de TMA vragenlijst, nemen we samen de uitgebreide rapportage door. Jongeren met autisme zijn vaak visueel ingesteld, dus het werken met de overzichtelijke grafieken en heldere taal die de TMA biedt, werkt prettig. Uit de rapportage blijkt bijvoorbeeld welke omgeving het beste past: houdt iemand van structuur en voorspelbaarheid, dan valt een studie met veel zelfstandige projecten en groepswerk misschien af. Scoort een jongere hoog op systematisch denken en analytisch vermogen, dan zijn studies als informatica, biomedische wetenschappen of accountancy wellicht interessant. En is een jongere creatief en ondernemend dan zijn studies als grafisch ontwerp, creatief schrijven of social work misschien interessant. De TMA methode biedt ook een beroepeninteresse analyse. Die uitkomst geeft altijd een mooi inzicht in wat wel en wat niet en dát geeft weer een basis voor een goed gesprek over het waarom van wat mogelijk wel of juist niet interessant is. Dat geeft informatie voor de verdere zoektocht. Er is nagenoeg geen beroep dan niet mogelijk is als je autisme hebt. Dat leerde ik van de mensen die ik interviewde over hun beroep of studie. Ik vroeg hen altijd wat het mogelijk maakte om, ondanks lastige situaties, hun beroep toch met plezier uit te kunnen voeren. En ook welke waarde zij toevoegen aan hun team. Hier vind je de interviews.

Voorbeelden uit de praktijk

  • Jesse: Bijna 30 jaar en na een HBO opleiding werkend in een magazijn. Niet wetend wat zijn talenten zijn en vanuit welke drijfveren die komen. Nadat we de rapportage besproken hadden zei hij: Wat je me nu vertelt, had ik 15 jaar geleden moeten weten. Hij is gericht gaan solliciteren en vond een baan bij de overheid, passend bij zijn studie.
  • Barry: Een creatieve jongere met autisme en behoefte aan structuur ontdekte via de TMA dat hij graag mensen helpt maar dat een sociaal beroep niet bij hem past. Hij stapte over van social work naar een tweejarige ICT opleiding en appte later: ik heb het hier helemaal naar mijn zin. Mijn klasgenoten zijn aardig en de studie bevalt me goed.
  • Hannah: Met de uitkomsten van de TMA hebben we samen de voorbereiding gedaan voor het toelatingsgesprek van de opleiding medische hulpverlening. Ze werd toegelaten en schreef in een appje: Ik had in het begin wel stress of ik het HBO aankon maar door de TMA en het overzicht met de competenties die overeen kwamen met de opleiding kreeg ik het vertrouwen weer terug in mezelf.

Tips voor ouders of verzorgenden

  • Is de jongere op zoek naar een bijbaan? Kijk dan naar de uitkomsten van de TMA en zoek samen naar bedrijven die aansluiten bij de drijfveren van de jongere.
  • Besteed vooral aandacht aan het laten groeien van talenten, niet het verbeteren van zwakke kanten of uit de weg gaan van valkuilen.
  • Vraag de jongere naar de thuisopdrachten van het JHob traject. Die zijn altijd een basis voor een goed gesprek.

Tot slot

De combinatie van de Talent Motivatie Analyse en de praktische tools van JHOB biedt jongeren met autisme een kans om hun talenten te ontdekken en een studie te kiezen die echt bij hen past. Als studiekeuzecoach zie ik dat deze aanpak zorgt voor meer rust, zelfvertrouwen en realistische verwachtingen bij jongeren én hun omgeving. Benieuwd wat een JHob traject voor jou kan betekenen? Vul het contactformulier in en als je wil plannen we een vrijblijvende kennismaking in. Tijdens de kennismaking ga ik wat vragen stellen en zo leren we elkaar alvast een beetje kennen. Ik zet vervolgens op papier wat mijn ideeën zijn voor een JHob traject waarna jij kunt beslissen of je met mij wil samenwerken.

jhob traject met tma methode    
Nog een blog lezen?
Misschien vind je deze interessant: De oorsprong van mijn passie voor Autisme          

Artikel delen:

Samen sparren?

Maak een afspraak voor een gratis en vrijblijvend intakegesprek om samen de mogelijkheden te bespreken.